Participatiecoalitie in Noord-Holland

Masterclass ‘aan de slag met 50% lokaal eigendom’

In juni zijn er 2 ‘masterclass’-lokaal bijeenkomsten geweest in Noord Holland. De presentatie slides kun je opvragen per email: (aernoud.olde@veinh.nl).
De eerste versie van de handreiking ‘Lokaal Eigendom in Beleid’ vind je via deze link. Hiervan wordt binnenkort een geüpdatet versie gepubliceerd door Energie Samen.

Verder kun je via deze links nog meer informatie vinden:
> De filmpjes die in de presentatie werden gebruikt kun je hier terugkijken.
> Hier vind je een artikel over de juridische kant van beleid over participatie.
> Op de website van Energie Samen zijn allerlei relevante Q&A’s en publicaties te vinden in het kader van de RES en lokaal eigendom

Tot slot worden op de website van de landelijke Participatiecoalitie ook regelmatig nieuwe publicaties gedeeld op het gebied van lokaal eigendom en participatie

Mocht je nog vragen of opmerkingen hebben over de sessie kun je contact opnemen met Liesje Harteveld bij Energie Samen (liesje.harteveld@energiesamen.nu) of natuurlijk met Aernoud (aernoud.olde@veinh.nl) of Minella (minella@mnh.nl) van de Noord-Hollandse participatiecoalitie.

__________________________
De concept-RES is eind april verschenen (zie ook de ‘Linkjes’); alle reden om aan de slag te gaan. Vanuit de ParticipatieCoalitie-NH hebben we 8 sessies (per deelregio) over de RES voorbereid (van 11 t/m 20 mei). De eerste 2 daarvan (voor de regio’s Alkmaar en IJmond-Zuid Kennermerland) hebben reeds plaatsgevonden. De overige sessies zijn:

Woensdag 13 mei, 19.00 uur >
West Friesland =  Hoorn, Drechterland, Enkhuizen, Koggenland, Medemblik, Opmeer en Stede Broec.
aanmelden: https://spits-online.nu/platform/uIuc6aWwr5ZO5uCv86Dg

Haarlemmermeer  (= alleen de gemeente Haarlemmermeer)
aanmelden: https://spits-online.nu/platform/YvRLC31mPiAKZG2zTP2x

Maandag 18 mei, 19 uur >
Kop van N-H = Texel, Den Helder, Hollands Kroon en Schagen
aanmelden: https://spits-online.nu/platform/P9Jga4m66xfkCw4vw2R2

Gooi & Vechtstreek = Blaricum, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren, Weesp en Wijdemeren
aanmelden: https://spits-online.nu/platform/CWYjknM39B1SmSNNT4CI

Dinsdag 19 mei, 19 uur >
Amstelland = Aalsmeer, Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn
> aanmelden: https://spits-online.nu/platform/sG2yYrCAiA8oHYGYZwyk

Woensdag 20 mei, 19.00 uur >
Zaanstreek = Zaanstad, Beemster, Edam-Volendam, Purmerend, Oostzaan,
Wormerland, Landsmeer en Waterland
aanmelden: https://spits-online.nu/platform/4INH3lzSS1t3ABMcDK11

Op deze bijeenkomsten willen wij graag met vertegenwoordigers van ‘organisaties van onderop’ in gesprek gaan over de plannen die zijn gepresenteerd voor hun regio. De bijeenkomst vindt plaats via Zoom, vanaf 19.00 tot 21.00. Wij nodigen vooral de leden van MNH, LSA-bewoners en energie-cooperaties uit, maar anderen die mee willen praten zijn van harte welkom zich ook aan te melden.

Wij hopen tijdens de bijenkomsten de deelnemers te informeren over de inhoud van de concept RES; ideeën uit te wisselen en te inventariseren wat hoe de gepresenteerde plannen beleefd worden en wat er aan de plannen mist. Daarnaast zullen we u ook laten weten hoe u in komende fase van de RES uw stem kunt laten horen.
Vragen? info@participatiecoalitie-NH.nl / 06-1250.5498

_________________________________
Wat is ook al weer de Participatiecoalitie?
Het is een samenwerking tussen ons (energiecoöperaties via Energie Samen), de 12 Natuur- en Milieufederaties, LSA Bewoners en Buurkracht. Gevormd tijdens de bekende ‘klimaattafel’ besprekingen waaruit het Klimaatakkoord is voortgekomen. Het werk van deze Participatiecoalitie moet natuurlijk vooral in de regio’s en gemeenten plaatsvinden. Want participatie doe je vanuit huis.

NH
In Noord-Holland hebben VEINH en de Natuur- en Milieufederatie Noord-Holland snel de handen ineen geslagen om provinciaal vorm te geven aan de landelijke samenwerking. Landelijk is een zogenoemde Menukaart opgesteld, met daarin activiteiten die we als Participatiecoalitie kunnen uitvoeren. Zie de bijlage. In het ‘basispakket’ gaat het over Samenbrengen, Advies en Kennisdelen. In feite moeten wij, uw afgevaardigden, deze activiteiten verzorgen. Hier is ook (enige) financiering vanuit het rijk voor vrijgemaakt. Daarnaast is er nog het ‘Pluspakket’ geformuleerd in de Menukaart. Hier is nog geen financiering voor. Veel van deze activiteiten zouden heel goed door LDE’s uitgevoerd kunnen worden.

Plusactiviteit uitbreiding coalitie
Als onderdeel van plusactiviteit Participatieprocessen zijn we in NHN bezig met het uitbreiden van de Participatiecoalitie bezig. Samen met de Natuur- en Milieufederatie Noord-Holland én de Westfriese Bedrijven Groep (Economisch Forum) zetten we allerlei reeds bestaande maatschappelijke energie-initiatieven op de kaart en verbreden we met koepels van oa agrariërs en onderwijs.

Lokaal 50%
Ook de beroemde ‘50% eigendom’ is een plusactiviteit. Het is handig en coöperatie-versterkend als lokale energie-initiatieven met de Menukaart in de hand in gesprek gaan met wethouders, ambtenaren en raadsleden. Verstandige gemeenten zijn blij met zo’n initiatief en helpen met het financieren ervan. Zie bijlage Participatiecoalitie 50%.

Landelijke heeft de Participatie hier een webplek: www.hier.nu/participatiecoalitie
In Noord-Holland hebben we een simpele landingspagina gemaakt: www.participatiecoalitie-nh.nl/

Een goede energietransitie doen we sámen

Participatiecoalitie: Een goede energietransitie doen we sámen

De energietransitie wordt steeds duidelijker zichtbaar. Op veel plekken ontstaan initiatieven voor het opwekken van duurzame energie en voor het aardgasvrij maken van wijken. Burgers krijgen vaker te maken met plannen voor energieprojecten, of starten zelf een initiatief. En dat is goed, want de energietransitie gaat ons allemaal aan. De participatiecoalitie zet zich in voor het betrekken en vertegenwoordigen van bewoners bij nieuwe en bestaande plannen.

De participatiecoalitie bestaat uit vijf maatschappelijke organisaties: De Natuur en Milieufederaties,HIER, Energie Samen (een samenwerkingsverband van onder andere lokale energiecoöperaties), Buurkracht en LSA bewoners. Met de gezamenlijke kennis en ervaring komen goede plannen tot stand waar bewoners bij betrokken zijn en achter staan. De participatiecoalitie heeft geen winstoogmerk, maar wél oog voor mens, natuur en omgeving. Er is veel kennis van wat er lokaal speelt en er wordt gebruik gemaakt van een uitgebreid lokaal netwerk. Hiermee wordt de kans dat energieprojecten in jouw gemeente of regio slagen veel groter.

Wat biedt de participatiecoalitie voor gemeentes?

  • Kennis en voorbeelden van succesvolle buurtaanpakken en energieprojecten;
  • praktisch advies over burgerparticipatie bij de Regionale Energiestrategie (RES);
  • advies en ondersteuning bij het betrekken van omwonenden bij de inrichting van gebieden en lokaal eigenaarschap van wind- en zonneparken;
  • en begeleiding van 100-150 bewonersinitiatieven die hun wijk met een eigen plan aardgasvrij willen maken.

Wat biedt de participatiecoalitie voor bewoners?

  • Ondersteuning van initiatieven met onze kennis en ons netwerk;
  • Verbinding met gemeentes en relevante partijen zoals bedrijven en kennisinstellingen;
  • Kennis en voorbeelden van succesvolle (buurt)projecten zodat je het wiel niet opnieuw hoeft uit te vinden.

Regionale Energiestrategieën (RES)

In iedere regio is een contactpersoon beschikbaar voor ondersteuning en advies op het gebied van RES. Ook brengt hij of zij natuur- en landschapsorganisaties, agrariërs, lokale energie-initiatieven en energiecoöperaties bij elkaar.

Aardgasvrije Wijken

Wijkondersteuners begeleiden in 100-150 wijken bewonersinitiatieven bij het maken van afspraken met de gemeente over het aardgasvrij maken van hun wijk.

Meer informatie

Een goede energietransitie doen we sámen Bekijk voor meer informatie de landelijke website: www.departicipatiecoalitie.nl of www.natuurenmilieufederaties.nl/de-participatiecoalitie/ of https://energiesamen.nu/de-participatiecoalitie/ of stel je vraag via info@participatiecoalitie-nh.nl

Onderverdeling RES-projecten NHZ in 7 groepen

Het conceptRES-bod verdeeld in 7 groepen

Bij het indelen van de projecten die voortkomen uit de RES kom ik vooralsnog tot een verdeling in 7 groepen, waarbij ik per groep aan zal geven welke rol wij voor onszelf mogelijk achten. Deze verdeling maak ik om 4 redenen:

  • (a) helderheid te geven voor welke uitdagingen we staan,
  • (b) overzicht te creeren,
  • (c) te voorkomen dat we kansen en uitdagingen over het hoofd zien en
  • (d) naar de buitenwereld helderheid te geven waar we als beweging wel of niet aandacht aan geven.

Nu de concept-RES-stukken openbaar zijn kunnen we als energiecoöperaties per deelRES de plannen bespreken met onze achterban en andere inwoners en belangstellenden, om vervolgens per deelRES te komen tot een lijst aan zoekgebieden/projecten waar wij denken dat wij een rol kunnen spelen. Hierbij moeten we ons realiseren dat de lokale overheid de opdrachtgever gaat worden bij het invulling geven aan de RES-zoekgebieden.

De 7 groepen:

  1. Zon op parkeerterreinen (ZOP); hier ligt natuurlijk het inkoppertje voor wat betreft het realiseren van lokaal eigendom, waarbij energie-coöperaties een belangrijke rol kunnen spelen. Wij verwachten uiterlijk deze zomer met een blauwdruk te komen over hoe een lokale coöperatie een ZOP-project kan realiseren, en wij verwachten hierbij als lokale coöperaties te komen tot vergaande standaardisatie qua aanpak van de projecten. ZOP-projecten lenen zich bij uitstek voor het realiseren van coöperatieve opwek van stroom met lokaal eigendom en lokaal gebruik van de stroom.
  2. Zon op grote (bedrijfs)daken waarbij de dakeigenaar of de huurder zelf de stroom volledig kan gebruiken. Bedrijven hebben hier een belang en kunnen dit uitstekend met een projectleider en een installateur realiseren, waarbij lokaal eigendom haalbaar is door de betrokkenheid van de dakeigenaar. Hiervoor adviseren wij de gemeenten wel randvoorwaarden vast te leggen over lokaal eigenaarschap. Energiecoöperaties kunnen hier een rol spelen, maar ook ‘de markt’ kan dit regelen.
  3. Zon op grote daken waarbij de dakeigenaar en de huurder zelf de opgewekte stroom niet volledig of zelfs helemaal niet kunnen gebruiken. Hier ontstaat een situatie vergelijkbaar aan de ZOP, waarbij de praktijk leert dat er al snel geen project tot stand komt wegens het ontbreken van een financieel belang voor de dakeigenaar. Om als energie-coöperaties hier een rol te kunnen spelen dient nog altijd aanpassing van de wetgeving plaats te vinden zodanig dat er voor de dakeigenaar wel een financieel belang ontstaat bij het opwekken van stroom op het dak. In dat geval kunnen energie-coöperaties een grote rol spelen bij het realiseren van deze projecten middels coöperatieve exploitatie van de daken zoals er nu al honderden PCR-projecten bestaan.
  4. Zon langs Infrastructuur; hier kunnen energie-coöperaties dezelfde rol spelen als bij ZOP, afhankelijk van de omstandigheden natuurlijk.
  5. ZOL en WOL-projecten voortkomend uit de zoekgebieden waarbij sprake is van bestaande planvorming en waar reeds een energie-coöperatie bij betrokken is; in dat geval gaan we wat ons betreft gewoon verder met het realiseren en/of opschalen van de bestaande plannen
  6. ZOL en WOL-projecten voortkomend uit de zoekgebieden waar een andere partij evident de initiatief nemende partij is, zoals bijvoorbeeld bij de Hoogovens het geval zal zijn. Wij zien als energie coöperatie hier geen rol voor onszelf tenzij de initiatief nemende partij ons daartoe expliciet uitnodigt.
  7. ZOL en WOL-projecten voortkomend uit de zoekgebieden die niet onder E) of F) vallen. Voor deze projecten heeft de Participatie Coalitie Noord Holland een plan opgesteld om in een aantal te selecteren zoekgebieden te komen tot een concreet projectvoorstel.

Naast deze beperkte groep aan projecten waar de participatiecoalitie de trekkende rol kan spelen, hopen wij dat onze achterban in de overige zoekgebieden betrokken wordt bij het zoeken naar mogelijkheden en bij het invulling geven aan de projecten. Het ontsluiten van de lokale kennis is immers een belangrijke stap in het creëren van draagvlak, participatie en lokaal eigenaarschap.